معماری گوتیک در فرانسه
در خلال قرن سیزدهم بعد از میلاد در فرانسه حکومت فیلیپ اگوست به درجه ای از وحدت و یگانگی نائل آمد که تا آن زمان دیده نشده بود. البته بعداً انگلستان ایالات زیادی از فرانسه تصرف کرد و به رغم قدرت رغابتی دوک های بورگندی، تمایل به یکپارچگی و وحدت روز به روز بیشتر می شد. علاوه بر این وسایل ارتباطی به تدریج بهتر می شد و نواحی مختلف از فعالیت های یکدیگر آگاهی بیشتری می یافتند. این تغییرات سبب گردید به عوض اینکه یک سبک منفرد نورمان یا پرووانسی پدیدار شود، سبک گوتیک فرانسوی به وجود آید. بویژه رشد شهرها دوران گوتیک را از رومانسک متمایز می کند. زیرا رومانسک به نحو زیادی محصول صومعه ها بوده است. کلیسا مرکز زندگی شهری بود، بیشتر فعالیت های مربوط به زندگی شهری در درون کلیسا یا در جلوی آن انجام می شد. هر گروه از مردم شهر در ساختمان و تزئیم کلیسای بزرگ شهر نقشی را بر عهده داشتند. ممکن است دسته های مختلفی از مردم شیشه های رنگین پنجره ها را هبه کرده، یا مسؤولیت نمازخانه ای را به عهده گرفته و آن را به قدیس مشوق خود اهدا کرده باشند. در مورد کلیسای شارتر، اهالی شهر خود را آماده کردند تا به وسیله گاری و ارابه، سنگ ها را به محل کلیسا حمل کنند. شوق شرکت در خدمات شخصی نخست با حرارت مذهبی مشتعل می شد ولی چاشنی غرور شهری را نیز با خود به همراه داشت. هم چشمی بین شهرها نیز شدت گرفت و بر اساس همین بود که کلیسای نوتردام در پاریس ساخته شد و بعداً به تبعیت از آن، کلیساهایی همچون کلیسای آمین و کلیسای بووه نیز ساخته شدند.
کلیسای سنت اتین
کلیسای سنت دنی
کلیسای آمین



پلان کلیسای شارتر




گوتیک در آلمان
ادامه مطلب...
در خلال قرن سیزدهم بعد از میلاد در فرانسه حکومت فیلیپ اگوست به درجه ای از وحدت و یگانگی نائل آمد که تا آن زمان دیده نشده بود. البته بعداً انگلستان ایالات زیادی از فرانسه تصرف کرد و به رغم قدرت رغابتی دوک های بورگندی، تمایل به یکپارچگی و وحدت روز به روز بیشتر می شد. علاوه بر این وسایل ارتباطی به تدریج بهتر می شد و نواحی مختلف از فعالیت های یکدیگر آگاهی بیشتری می یافتند. این تغییرات سبب گردید به عوض اینکه یک سبک منفرد نورمان یا پرووانسی پدیدار شود، سبک گوتیک فرانسوی به وجود آید. بویژه رشد شهرها دوران گوتیک را از رومانسک متمایز می کند. زیرا رومانسک به نحو زیادی محصول صومعه ها بوده است. کلیسا مرکز زندگی شهری بود، بیشتر فعالیت های مربوط به زندگی شهری در درون کلیسا یا در جلوی آن انجام می شد. هر گروه از مردم شهر در ساختمان و تزئیم کلیسای بزرگ شهر نقشی را بر عهده داشتند. ممکن است دسته های مختلفی از مردم شیشه های رنگین پنجره ها را هبه کرده، یا مسؤولیت نمازخانه ای را به عهده گرفته و آن را به قدیس مشوق خود اهدا کرده باشند. در مورد کلیسای شارتر، اهالی شهر خود را آماده کردند تا به وسیله گاری و ارابه، سنگ ها را به محل کلیسا حمل کنند. شوق شرکت در خدمات شخصی نخست با حرارت مذهبی مشتعل می شد ولی چاشنی غرور شهری را نیز با خود به همراه داشت. هم چشمی بین شهرها نیز شدت گرفت و بر اساس همین بود که کلیسای نوتردام در پاریس ساخته شد و بعداً به تبعیت از آن، کلیساهایی همچون کلیسای آمین و کلیسای بووه نیز ساخته شدند.
کلیسای سنت اتین
کلیسای سنت دنی
اولین نمونه های درخور توجه سبک گوتیک در اوایل دوازدهم در اطراف پاریس مشاهده می شود. ریشه های این سیک به منطقه نورماندی و انگلستان نرمن برمیگردد. در نرماندی است که کلیسای سنت اتین در کائن،مریوط به قرن یازدهم پدیدار می گردد. در اینجا برای اولین بار دیوارهای حجیم تحلیل می روند و به قالب های دولایه تبدیل می شوند و به صورت عناصر ستون مانند خطی درمی آیند. این عملکرد در دورهام به سقف ها نیز تعمیم پیدا کرد.
کلیسای لائون
کلیسای لائون
کلیسای آمین

کلیسای شارتر



پلان کلیسای شارتر

همانطور که بیزانس در شرق جهان به عنوان پایتخت جهانی دوم جایگزین گشته بود، پاریس هم در غرب جهان همین نقش را داشت. ایل دوفرانس مانند صندوقچه ای بود که تمدن در آن محافظت می شد. اصول هنری گوتیک و ساختمان کلیساهای جامع ایل دو فرانس، کلیساهایی از جمله سنت دنی، لائون، شارتر، آمین، بووه، لاماتس و بورگز را در پاریس به وجود آورد و طرح این کلیساها به وسیله ی معماران بزرگ و هنرمند به سراسر اروپا منتقل گردید. هر بخشی از اروپای قرون وسطی، تأثیر خاص خود را بر معماری گوتیک گذاشت. آلمان، اسپانیا و انگلستان با هم متفاوت اند و هر کدام تاریخ مربوط به خود را دارند.
داخل کلیسای سنت دنی

ویژگی های مهم معماری گوتیک عبارت بودند از :
1-طاق نوک تیز
2- پشت بند
3- طاق و تویزه
4- قالب گیری
هر یک از این ویژگی ها در رومانسک صرفاً با حالت محتاطانه منعکس شده بودند. برای مثال طاق نوکتیز در سومین کلیسا در کلونی حدود 1100 میلادی به اجرا درآمد، اما هرگز خواب آن را هم ندیده بود که چنین چیزی می تواند طراحی کلیسا را به کلی متحول سازد.
کلیسای نوتردام پاریس



1-طاق نوک تیز
2- پشت بند
3- طاق و تویزه
4- قالب گیری
هر یک از این ویژگی ها در رومانسک صرفاً با حالت محتاطانه منعکس شده بودند. برای مثال طاق نوکتیز در سومین کلیسا در کلونی حدود 1100 میلادی به اجرا درآمد، اما هرگز خواب آن را هم ندیده بود که چنین چیزی می تواند طراحی کلیسا را به کلی متحول سازد.
کلیسای نوتردام پاریس



گوتیک در انگلستان، آلمان و ایتالیا
گوتیک در انگلستان
گوتیک در انگلستان
گام های اصلی در تاریخچه ی گوتیک، که در فرانسه شروع شد، در سایر کشورها دو چندان برداشته شد. بنابراین در اواخر قرن دوازدهم و اوایل قرن سیزدهم دیگر شور رمانسک کم مانده بود که متوقف شود. سپس شیوه محلی، زیر نفوذ شیوه فرانسوی یا جور دیگر، شکل گرفت. این یشوه های واگرا آنقدر پرشمار است که در اینجا نمی توان به بحث درباره همه آنها پرداخت و به همین خاطر فقط به مواردی بسنده خواهد شد.
کلیسای کانتربری
کلیسای کانتربری



در سال 1174 میلادی در کلیسای کانتربری آتش سوزی فجیعی رخ داد. به ویلیام آوسنس که سنگ تراش ماهری بود، مأموریت داده شد تا محل جدیدی برای گروه کر طراحی کند. هر چه که ساخت آن به وسیله ی فردی فرانسوی و برای یک اسقف نرمنی بود، با این حال کار جدید کاملاً ویژگی انگلیسی داشت. به طور مثال کم ارتفاع تر از کلیساهای فرانسوی معاصر بود. ویلیام آوسنس طرح کلیسای کلونی را که شامل جفت جناح هایی بود، ترکیب کرد که به نوبه ی خود طرحی انگلیسی شد.
کلیسای ولز
کلیسای ولز


اغلب کلیساهای جامع انگلیس کلیساهای رهبانی بودند، در حالی که کلیساهای فرانسه برای روحانیون دنیوی ساخته می شدند. این امر فقط نکته مذهبی نیست، بلکه نکته ای با اهمیت برای معماری و طراحی شهری نیز محسوب می شود. کلیساهای انگلیسی از شرق به غرب کشیده بودند در حالی که کلیساهای فرانسه نسبتاً کم طول باقی مانده اند و این بخصوص با توجه به ارتفاع زیادشان کاملاً محسوس است. کلیساهای فرانسوی در وسط شهر، مشرف ه خانه های کوچکی ودند. کلیساهای انگلیسی گروه های زیادی را از رج ها را دارد که ارتفاعشان بیش از درختان است.
کلیسای سالزبوری
کلیسای سالزبوری
گوتیک در آلمان
معماری گوتیک در آلمان بسی کندتر از انگلستان ریشه گرفت. تا میانه قرن سیزدهم سنت رومی وار آمیخته با یادگارهایی پایدار از شیوه ی اوتونی، سلطه ی خود را حفظ می کرد.گرچه عناصر نو ظهور گوتیک پیشین نیز به تدریج به آن افزوده می شد. از حدود سال 1250 میلادی به بعد شیوه ی گوتیک مترقی ایل دو فرانس در ناحیه ی رانیلاند آلمان نفوذذ آشکار یافت، به طوری که می توان گفت ساختمان کلیسای بزرگ کلن(شروع شده به سال 1248) اقدامی جاه طلبانه بود، در ایجاد بنای برتر و تکامل یافته تر از کلیسای آمین. اما عجیب آنکه کلیسای کلن تا مدت ها به صورت جزئی ناقص باقی ماند و در همین دوران اخیر بود که ساختمانش کامل شد. در شیوه گوتیک آلمان، بیش از همه چیز ساختن کلیسای تالاری شکل معمول گردید. این گونه کلیسا که دارای شبستان و راهروهایی هم ارتفاع بود، از معماری رومانسک منشعب می گردید. کلیساهای گوتیک آلمان به صورت کلیساهای تالاری شکل رشد پیدا کرد و محبوبیت خاصی یافت. تالار بزرگی که چون جایگاه کر در سال های 1372-1361 میلادی به کلیسای سن زبالد در نورمبرگ الحاق شد، یکی از چند نمونه ممتازی است که در آلمان مرکزی بر جای مانده است.
ادامه مطلب...
نوشته شده در تاريخ چهارشنبه ۱۱ اسفند ۱۳۹۵ توسط علی محمدبیگی







